Τοποθεσία
Ήμερη Γραμβούσα
Γραμβούσα, Χανιά

Ήμερη Γραμβούσα – Γραμβούσα, Χανιά
Η Γραμβούσα είναι ένας βραχώδης νησίδα στο βορειοδυτικό άκρο της Κρήτης, γνωστή για το επιβλητικό ενετικό φρούριο που δεσπόζει πάνω από τη θάλασσα. Το φρούριο, χτισμένο στα τέλη του 16ου αιώνα, υπήρξε ένα από τα τρία στρατηγικά ενετικά οχυρά της Κρήτης, μαζί με τη Σούδα και τη Σπιναλόγκα. Μετά την πτώση της Κανδίας (Ηρακλείου) το 1669, η Γραμβούσα έγινε καταφύγιο για επαναστάτες και σύμβολο του αγώνα των Κρητών για ελευθερία.
Περιγραφή
Η νησίδα Γραμβούσα, γνωστή και ως Ήμερη Γραμβούσα, αποτελεί τμήμα του επιβλητικού και άγριου τοπίου της ομώνυμης χερσονήσου. Οι ογκώδεις της γκρεμοί φτάνουν τα 130 μ. πάνω από τη θάλασσα, και στην κορυφή τους οι Βενετοί έκτισαν το 1579 ένα φρούριο με ισχυρά τείχη και πανοραμική θέα στο πέλαγος. Η οχύρωση προοριζόταν να προστατεύσει τη δυτική Κρήτη από Τούρκους και κουρσάρους, αλλά μετά την κατάληψή της από τους Οθωμανούς το 1692 έχασε τη στρατηγική της σημασία.
Το πιο συναρπαστικό κεφάλαιο της ιστορίας της Γραμβούσας εκτυλίχθηκε την περίοδο 1825–1828, κατά τους αγώνες για την ανεξαρτησία της Ελλάδας. Μετά την κατάληψη της νησίδας από ομάδα Κρητών επαναστατών, το φρούριο έγινε βάση τους και καταφύγιο για εκατοντάδες φυγάδες. Απομονωμένοι και χωρίς ανεφοδιασμό, οι αντάρτες στράφηκαν στην πειρατεία — κι έτσι η Γραμβούσα έμεινε στην ιστορία ως «το νησί των πειρατών».
Σήμερα η πρόσβαση στη νησίδα γίνεται με καραβάκι από το Κίσσαμο. Ένα απότομο μονοπάτι οδηγεί στην κορυφή, από όπου η θέα προς τη λιμνοθάλασσα του Μπάλου και το απέραντο Αιγαίο είναι εντυπωσιακή. Στα ερείπια του φρουρίου σώζονται τμήματα τειχών, προμαχώνων και δεξαμενών. Κάτω, κοντά στην ακτή, βρίσκεται το μικρό εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου, χτισμένο από τους επαναστάτες. Η Γραμβούσα παραμένει ένα μέρος όπου η ιστορία της Κρήτης, ο μύθος της ελευθερίας και η αγριότητα της φύσης συνυπάρχουν αρμονικά — τραχιά, όμορφη και γεμάτη μνήμες.
Τοποθεσία
Γραμβούσα, Χανιά
Συντεταγμένες: 35.60816, 23.57935