Τοποθεσία
Παραλία Σταυρός
Σταυρός, Χανιά
Παραλία Σταυρός – Σταυρός, Χανιά
Η παραλία του Σταυρού, μία από τις πιο γνωστές του δυτικού τμήματος της Κρήτης, βρίσκεται στους πρόποδες του όρους Βαρδιές, σε έναν γραφικό κόλπο της χερσονήσου Ακρωτηρίου. Το μέρος έγινε παγκοσμίως γνωστό χάρη στην ταινία «Αλέξης Ζορμπάς» (1964) του Μιχάλη Κακογιάννη, όπου ο Άντονι Κουίν χόρεψε το περίφημο σιρτάκι ακριβώς σε αυτήν την ακτή. Η παραλία χαρακτηρίζεται από ήρεμα, τιρκουάζ νερά και μια ημικυκλική λιμνοθάλασσα προστατευμένη από βράχια, γεγονός που την καθιστά ένα από τα ασφαλέστερα μέρη για κολύμπι στην περιοχή.
Περιγραφή
Η παραλία του Σταυρού βρίσκεται στο βόρειο άκρο της χερσονήσου του Ακρωτηρίου, στο σημείο όπου τα βουνά κατεβαίνουν σχεδόν κατευθείαν στη θάλασσα. Παλαιότερα ήταν ένας μικρός ψαράδικος κολπίσκος, τον οποίο χρησιμοποιούσαν οι κάτοικοι του χωριού Σταυρός για να δένουν τις βάρκες τους και να απλώνουν τα δίχτυα τους. Όλα άλλαξαν το 1964, όταν ο Μιχάλης Κακογιάννης επέλεξε αυτό το μέρος ως χώρο γυρισμάτων για τη μεταφορά στη μεγάλη οθόνη του μυθιστορήματος του Νίκου Καζαντζάκη «Αλέξης Ζορμπάς».
Εδώ ακριβώς ο Άντονι Κουίν, στον ρόλο του Αλέκου Ζορμπά, χόρεψε το συρτάκι — έναν χορό που στην πραγματικότητα δεν υπήρχε προηγουμένως, αλλά συντέθηκε ειδικά για την ταινία από τον Μίκη Θεοδωράκη. Η σκηνή όπου ο Ζορμπάς διδάσκει τον φίλο του να «χορεύει όταν η ζωή γκρεμίζεται», με φόντο το όρος Βαρδιές, έγινε μία από τις πιο αναγνωρίσιμες εικόνες της ελληνικής κουλτούρας του 20ού αιώνα.
Από τότε ο Σταυρός απέκτησε ένα δεύτερο όνομα — «η παραλία του Ζορμπά». Κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες έρχονται εδώ για να δουν το μέρος όπου γεννήθηκε ένας χορός-σύμβολο και για να νιώσουν, έστω για λίγο, την ατμόσφαιρα της κινηματογραφικής Κρήτης της δεκαετίας του ’60.
Η ίδια η παραλία έχει σχήμα ημισελήνου και είναι σχεδόν εντελώς προστατευμένη από τον άνεμο. Ο αμμώδης βυθός και η ρηχή λιμνοθάλασσα κάνουν το νερό να παίρνει ένα έντονο τιρκουάζ χρώμα. Στη δυτική πλευρά βρίσκεται το πιο άγριο τμήμα του κόλπου, ανοιχτό προς το πέλαγος, όπου τα κύματα χτυπούν στα βράχια και τα ίχνη των παλιών λατομείων θυμίζουν την απλή, σκληρή ζωή των Κρητικών πριν από την εποχή του τουρισμού.
Πάνω από όλα δεσπόζει το απότομο όρος Βαρδιές, στην πλαγιά του οποίου διακρίνονται σπηλιές — παλαιότερα καταφύγια βοσκών, σήμερα χαρακτηριστικό στοιχείο του τοπίου. Κάτω από αυτό το βουνό ο Κακογιάννης έστησε την κάμερα, και ο Άντονι Κουίν, παρά τον τραυματισμό του στο πόδι, χόρεψε τη σκηνή που έμεινε στην ιστορία του κινηματογράφου.
Ο Σταυρός είναι ένα μέρος όπου ο κινηματογραφικός μύθος και η πραγματικότητα συναντιούνται με φυσικό τρόπο. Η ησυχία του πρωινού, το γαλάζιο της λιμνοθάλασσας και η ηχώ της μελωδίας του Θεοδωράκη κάνουν τον επισκέπτη να νιώσει κάτι από το πνεύμα του Καζαντζάκη — τον θαυμασμό του για την απλότητα της ζωής και για ό,τι δεν μπορεί να συλληφθεί.
Όπως έγραψε ο ίδιος ο Καζαντζάκης:
«Δεν ελπίζω τίποτα, δεν φοβάμαι τίποτα, είμαι λεύτερος.»
Και ίσως γι’ αυτό ο Ζορμπάς συνεχίζει να χορεύει — εδώ, στην παραλία του Σταυρού.
Τοποθεσία
Σταυρός, Χανιά
Συντεταγμένες: 35.59073, 24.09605