Αγιοφάραγγο

Περιγραφή

Το φαράγγι του Αγιοφάραγγου ξεκινά λίγα χιλιόμετρα νότια της Μονής Οδηγήτριας, στην οποία φτάνει κανείς μέσω ασφαλτόδρομου από το χωριό Σίβας. Από εκεί και πέρα αρχίζει χωματόδρομος, ο επίσημος και συνηθισμένος τρόπος πρόσβασης προς την αφετηρία της πεζοπορικής διαδρομής. Ο δρόμος αυτός είναι στενός, πέτρινος και σε αρκετά σημεία φαγωμένος από τη χρήση και τη χειμερινή διάβρωση. Προς το τέλος κατηφορίζει προς την κοίτη του ποταμού και τη διασχίζει αρκετές φορές. Το καλοκαίρι το νερό είναι συνήθως ελάχιστο, σχεδόν μηδαμινό, και ένα συνηθισμένο Ι.Χ. μπορεί να περάσει, αρκεί ο οδηγός να έχει λίγη εξοικείωση με χωματόδρομους και ανώμαλες κλίσεις.

Το τελευταίο κομμάτι του δρόμου καταλήγει σε έναν μικρό, χωμάτινο χώρο στάθμευσης. Λίγα δέντρα προσφέρουν σκιά, αν και οι ντόπιοι προειδοποιούν ότι οι αίγες της περιοχής συχνά ανεβαίνουν πάνω στα αυτοκίνητα για να φτάσουν τα φύλλα – μια πολύ χαρακτηριστική «κρητική λεπτομέρεια».

Από το πάρκινγκ ξεκινά η βασική διαδρομή προς τη θάλασσα: περίπου ενάμιση χιλιόμετρο, δηλαδή 25–35 λεπτά ήρεμου περπατήματος. Το μονοπάτι ακολουθεί το πλατύ, ξερό ποτάμι, με μικρές υψομετρικές διαφορές και κατά βάση εύκολη βατότητα. Θεωρείται διαδρομή κατάλληλη για όλους, αρκεί να ληφθεί υπόψη η ζέστη και η έλλειψη σκιάς τις μεσημεριανές ώρες, καθώς και ότι δεν υπάρχει καμία υποδομή έως τη θάλασσα.

Το τοπίο των Αστερουσίων κυριαρχεί παντού: ψηλοί, κάθετοι λευκοί βράχοι διάτρητοι από μικρές σπηλιές, πικροδάφνες κατά μήκος της κοίτης, χαμηλοί κέδροι και θαμνώδη δρυς. Στα περισσότερα σημεία ο περιπατητής κινείται μέσα σε μια πλατιά, στεγνή «λεωφόρο» από χαλίκι και πέτρες, που στενεύει όσο πλησιάζει προς τη θάλασσα, έως ότου οι βράχοι ενώνονται σχεδόν σε μικρό κανάλι.

Το Αγιοφάραγγο δεν είναι μόνο μια σύντομη διαδρομή· είναι και ένα από τα σημαντικότερα κέντρα της πρώιμης κρητικής ερημιτικής παράδοσης. Το όνομα σημαίνει «Άγιο Φαράγγι» και συνδέεται με τους ασκητές που ζούσαν στις γύρω σπηλιές, υπό την πνευματική επίβλεψη της Μονής Οδηγήτριας. Η τοπική παράδοση αναφέρει ότι κάποτε ζούσαν εδώ εκατοντάδες ερημίτες και ότι συγκεντρώνονταν μία φορά τον χρόνο στη σπηλιά Γουμενόσπηλιος για να καταμετρηθούν – μια λεπτομέρεια που, πραγματική ή συμβολική, δείχνει τη σημασία της περιοχής στον κρητικό μοναχισμό.

Λίγο πριν από την έξοδο στη θάλασσα, το φαράγγι ανοίγει και στα αριστερά βρίσκεται το εκκλησάκι του Αγίου Αντωνίου. Απλό, πέτρινο, με ίχνη πολλαπλών φάσεων κατασκευής, αποτέλεσε το κέντρο της ασκητικής ζωής στην περιοχή. Δίπλα του υπάρχει πηγή με πόσιμο νερό, την οποία οι ντόπιοι θεωρούν ευεργετική.

Λίγα μέτρα ακόμη και η στενή πύλη του φαραγγιού οδηγεί στη μικρή, κρυστάλλινη παραλία του Αγιοφάραγγου: βότσαλα, βαθιά καθαρά νερά, ένας φυσικός πετρόλιθος-αψίδα στη δυτική πλευρά και από πάνω κάθετοι βράχοι. Η παραλία παραμένει συνήθως ήσυχη· τον Αύγουστο φτάνουν μερικές βάρκες από Μάταλα ή Αγία Γαλήνη, αλλά σε γενικές γραμμές δεν συγκεντρώνει τα πλήθη των μεγάλων τουριστικών ακτών.

Το φαράγγι αποτελεί επίσης έναν από τους σημαντικότερους αναρριχητικούς χώρους της Κρήτης. Οι βράχοι προσφέρουν δεκάδες διαδρομές διαφόρων βαθμών δυσκολίας, και δεν είναι ασυνήθιστο ο επισκέπτης να συναντήσει αναρριχητές καθώς περπατά.

Πέρα από τη διαδρομή που ξεκινά από την Οδηγήτρια, μπορεί κανείς να προσεγγίσει το Αγιοφάραγγο και από τη θάλασσα, με βάρκες από διάφορα παράλια του Νότου. Υπάρχει επίσης η πιο μακρινή, αλλά θεαματική, πεζοπορική πρόσβαση από τα Καλοί Λιμένες.

Παρότι εύκολο, το Αγιοφάραγγο είναι απομονωμένο. Ο επισκέπτης πρέπει να έχει μαζί του νερό, καπέλο και να αποφύγει τις μεσημεριανές ώρες του καλοκαιριού. Όπως σε κάθε φαράγγι των Αστερουσίων, δεν συνιστάται επίσκεψη όταν προβλέπονται ισχυρές βροχές — ακόμη και αν οι ξαφνικές πλημμύρες είναι εδώ σπάνιες.

Συνολικά, το Αγιοφάραγγο συνδυάζει έναν όχι εύκολο αλλά βατό δρόμο πρόσβασης, μια ήπια και σύντομη πεζοπορία, ένα τοπίο βαθιά συνδεδεμένο με την ασκητική παράδοση της Κρήτης και μια μικρή, «κρυμμένη» παραλία. Για τους ντόπιους, «Αγιοφάραγγο» σημαίνει ολόκληρο το σύνολο: φαράγγι, ιστορία, εκκλησάκι και θάλασσα — μια εμπειρία ενιαία και χαρακτηριστική των Αστερουσίων.

Κατηγορίες

Ετικέτες