Κοντομαρί

Περιγραφή

Το χωριό απλώνεται σε ήπιους λόφους, με σπίτια που στέκουν μέσα σε περιβόλια και ελαιώνες. Αν το περπατήσεις, θα δεις γυναίκες στις αυλές, ηλικιωμένους στα καφενεία, παιδιά στους δρόμους — εικόνες απόλυτα καθημερινές. Κι όμως, κάθε κάτοικος κουβαλά ιστορίες, όχι μόνο οικογενειακές· ιστορίες που αποτελούν κομμάτι της συλλογικής ψυχής της Κρήτης των χρόνων της Κατοχής.

Το 1941 το Κοντομαρί έγινε τόπος μιας από τις πρώτες μαζικές εκτελέσεις αμάχων από τα γερμανικά στρατεύματα. Άνδρες του χωριού οδηγήθηκαν μπροστά στους ελαιώνες και εκτελέστηκαν. Το γεγονός σημάδεψε όχι μόνο την κοινότητα αλλά ολόκληρη την Κρήτη. Η σιωπή που πέφτει σε εκείνα τα σημεία δεν είναι τεχνητή — είναι αληθινή, ζωντανή, σαν να μιλάει η ίδια η γη.

Σήμερα στο Κοντομαρί υπάρχει μνημείο· λιτό, απέριττο, όπως ταιριάζει σε τόπο που δεν χρειάζεται τίποτα παραπάνω για να πει αυτά που πρέπει. Η ανάβαση στο σημείο των εκτελέσεων είναι σύντομη, μα φορτωμένη. Οι ελιές εκεί δεν είναι απλά δέντρα — είναι μάρτυρες.

Παρά τη βαριά ιστορική σκιά, το χωριό ζει κανονικά. Οι κάτοικοι συνεχίζουν την καθημερινότητά τους, συλλέγουν το λάδι τους, φροντίζουν τους κήπους τους, ανοίγουν τα σπίτια τους όπως το κάνουν οι Κρητικοί γενιές τώρα. Η ζωή προχωρά, αλλά ποτέ χωρίς μνήμη. Και ίσως αυτό είναι που κάνει το Κοντομαρί τόσο ξεχωριστό: η ισορροπία ανάμεσα στο τραύμα και στην ανθρώπινη αντοχή.

Το απόγευμα, όταν ο ήλιος δύει πίσω από τους λόφους του Κολυμβαρίου, το χωριό παίρνει μια απαλή πορτοκαλιά απόχρωση. Οι ήχοι μειώνονται, ο αέρας περνά μέσα από τις ελιές σαν ψίθυρος· και ο ταξιδιώτης νιώθει πως εδώ οι σκιές του παρελθόντος υπάρχουν, αλλά δεν σκοτώνουν τη ζωή — της δίνουν νόημα.

Το Κοντομαρί είναι ένας μικρός τόπος με μεγάλη ψυχή. Ένας τόπος που σε καλεί να σταματήσεις, να σκεφτείς και να δείξεις σεβασμό — όχι με λόγια, αλλά με την ίδια τη στάση σου.

Κατηγορίες

Ετικέτες