Lokalizacja

Stanowisko Archeologiczne Eleftherna

Archaya Eleutherna, Rethymno

Wróć na mapę
Stanowisko Archeologiczne Eleftherna

Stanowisko Archeologiczne Eleftherna – Archaya Eleutherna, Rethymno

Eleftherna to jedno z najważniejszych stanowisk archeologicznych Krety, położone na zboczach góry Psiloritis, około 25 km na wschód od Rethymno. Miasto było zamieszkane nieprzerwanie od okresu geometrycznego (IX w. p.n.e.) aż po czasy bizantyjskie. Wykopaliska ujawniły tu akropol, domy mieszkalne, świątynie, cmentarzysko oraz liczne artefakty, które pozwalają prześledzić rozwój cywilizacji kreteńsko-greckiej od epoki homeryckiej po średniowiecze.

Opis

Starożytna Eleftherna była jednym z trzech najważniejszych miast antycznej Krety, obok Knossos i Gortyny. Jej położenie — na wzgórzu między dwiema dolinami, z dostępem do źródeł wody i kontrolą szlaków z północy na południe wyspy — uczyniło z niej silne i bogate polis.

Miasto słynęło z wyrobu ceramiki i rzeźb, ale też z kontaktów ze światem egejskim i wschodnim. Odkryto tu bogate grobowce z okresu geometrycznego, m.in. słynny grób kobiety arystokratycznej z końca VIII w. p.n.e., w którym znaleziono biżuterię ze złota i kości słoniowej. Odkrycia te pozwoliły archeologom uznać Elefthernę za jeden z najważniejszych ośrodków epoki homeryckiej.

Na terenie miasta znajduje się także nekropolia w Orthi Petra, gdzie odkryto wyjątkowe dowody praktyk pogrzebowych, w tym kremacji, co potwierdza znajomość rytuałów opisanych w Iliadzie. W 2016 roku w pobliżu stanowiska otwarto nowoczesne Muzeum Starożytnej Elefthernas, prezentujące znaleziska z całego terenu — od ceramiki i rzeźb po biżuterię i inskrypcje.

W okresie hellenistycznym i rzymskim miasto rozrosło się, zyskując agora, świątynie, łaźnie i akwedukt, którego ruiny nadal przecinają dolinę. Eleftherna była również ośrodkiem chrześcijańskim: odkryto tu trzy wczesnobizantyjskie bazyliki, świadczące o ciągłości życia religijnego.

Dzisiejsza Eleftherna to miejsce wyjątkowe — ciche, surowe i pełne światła. Spacer po ruinach, między oliwkami i dzikimi ziołami, daje poczucie kontaktu z samym początkiem greckiej historii. A mieszkańcy pobliskich wiosek powtarzają, że „każdy kamień w Elefthernie ma coś do powiedzenia” — i że nocą, gdy wiatr wieje od Psiloritis, słychać tu pieśni dawnych wojowników.

Lokalizacja

Archaya Eleutherna, Rethymno

Współrzędne: 35.32651, 24.67623

Kategorie

zabytki

Tagi

historia