Τοποθεσία
Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στον Τραχυνιάκο
Τραχυνιάκος, Χανιά

Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στον Τραχυνιάκο – Τραχυνιάκος, Χανιά
Ο Ιερός Ναός του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στον Τραχυνιάκο είναι ένα μικρό παρεκκλήσι του 14ου αιώνα, κτισμένο ανάμεσα σε ελαιώνες στην κοιλάδα της Κανδάνου. Χρονολογείται περίπου στα έτη 1328–1329 και ανήκει στον κύκλο του έργου του Ιωάννη Παγομένου, ενός από τους σημαντικότερους ζωγράφους της βενετσιάνικης περιόδου στην Κρήτη. Ο μονόχωρος ναός με το ημικυκλικό ιερό δεν παρουσιάζει εξωτερικά κάτι ιδιαίτερο, αλλά στο εσωτερικό εντυπωσιάζει με έναν πλήρη κύκλο τοιχογραφιών εξαιρετικής εκφραστικής δύναμης.
Περιγραφή
Το εσωτερικό του ναού του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου είναι γεμάτο τοιχογραφίες που – παρά το πέρασμα επτά αιώνων – έχουν διατηρήσει την ένταση των χρωμάτων και τη σαφήνεια της σύνθεσης. Ο ζωγράφος, πιθανότατα μαθητής ή συνεργάτης του Ιωάννη Παγομένου, δημιούργησε εδώ έναν Χριστολογικό κύκλο, σκηνές από τους βίους των αγίων και μια μνημειακή Δέηση στην αψίδα. Η χαρακτηριστική για το εργαστήριό του απαλότητα του μοντελισμού και οι ήρεμες, ισορροπημένες αναλογίες των μορφών προσδίδουν στα έργα ιδιαίτερη αρμονία.
Στον ναό έχουν διατηρηθεί ίχνη παλαιών λαϊκών παρεμβάσεων – ορισμένα πρόσωπα αγίων έχουν τα μάτια χαραγμένα, κάτι που, σύμφωνα με την τοπική παράδοση, θεωρούνταν ότι είχε θεραπευτική δύναμη. Πρακτικές τέτοιου είδους, αν και σήμερα προκαλούν έκπληξη, αποτελούν πολύτιμη μαρτυρία της λαϊκής θρησκευτικότητας και της πίστης στη ζωντανή παρουσία των αγίων στις εικόνες.
Το περιβάλλον του παρεκκλησιού είναι εξίσου εύγλωττο με το εσωτερικό του. Ο ναός στέκει μόνος ανάμεσα σε ελαιόδεντρα, με θέα προς τα βουνά του Σελίνου και την κοιλάδα της Κανδάνου. Το μεσημέρι το εσωτερικό βυθίζεται σε ημίφως και οι ακτίνες του ήλιου που εισέρχονται από το στενό παράθυρο ζωντανεύουν τα πρόσωπα των αγίων – σαν να μιλούν ξανά για μια στιγμή. Είναι ένας τόπος όπου η βυζαντινή τέχνη και η σιωπή του κρητικού τοπίου ενώνονται σε ένα – λιτό, αυθεντικό και βαθιά πνευματικό.
Τοποθεσία
Τραχυνιάκος, Χανιά
Συντεταγμένες: 35.33070, 23.73580