Τοποθεσία
Φρούριο Κουλές Απτέρας
Καλάμι, Χανιά
Φρούριο Κουλές Απτέρας – Καλάμι, Χανιά
Το φρούριο Κουλές στην περιοχή της Άπτερας στην Κρήτη αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ύστερης οθωμανικής οχυρωματικής αρχιτεκτονικής, χτισμένο σε στρατηγικής σημασίας λόφο με θέα στον κόλπο της Σούδας. Το οικοδόμημα δεν είναι αρχαίο κάστρο, αλλά στρατιωτική κατασκευή του 19ου αιώνα, η οποία όμως αξιοποιεί την τοποθεσία της αρχαίας πόλης και επιτελούσε την ίδια λειτουργία ελέγχου της περιοχής — της διάβασης και του δρόμου που οδηγούσε στα Χανιά. Αν και το μέγεθός του δεν συγκρίνεται με μεγάλες μεσαιωνικές οχυρώσεις, η καλή κατάσταση διατήρησης και ο ιστορικός του ρόλος ως σημείο προσανατολισμού και επιτήρησης το καθιστούν σημαντικό στοιχείο για κάθε αρχαιολογικό ή ιστορικό κατάλογο.
Περιγραφή
Το φρούριο Κουλές χτίστηκε μετά την κρητική επανάσταση του 1866, ως μέρος του οθωμανικού προγράμματος οχυρώσεων που στόχευε στην παγίωση του ελέγχου πάνω στο νησί. Η κατασκευή ανεγέρθηκε κοντά στα ερείπια της αρχαίας Άπτερας, στον λόφο γνωστό ως Παλαιόκαστρο. Το οικοδόμημα έχει κάτοψη σε σχήμα «Π», με κεντρική αυλή και δύο κυλινδρικούς πύργους στα ανατολικά και δυτικά, γεγονός που επέτρεπε την εποπτεία τόσο της κοιλάδας όσο και της εισόδου του κόλπου της Σούδας. Το φρούριο διατηρούσε οπτική επικοινωνία με το κοντινό φρούριο Ιτζεδίν στην απέναντι πλευρά του κόλπου.
Οι τοίχοι του φρουρίου ήταν κατάλληλοι για τη στέγαση μικρής φρουράς και διέθεταν αποθηκευτικούς, στρατωνιστικούς και βοηθητικούς χώρους. Μετά το τέλος της στρατιωτικής του χρήσης, το κτίσμα απέκτησε πολιτικές λειτουργίες, φιλοξενώντας μεταξύ άλλων τοπικό σχολείο. Σήμερα η κατάσταση διατήρησης του είναι καλή και σε ορισμένα δωμάτια διοργανώνονται πολιτιστικές εκδηλώσεις και εκθέσεις.
Το φρούριο Κουλές στην Άπτερα παραμένει σημαντικό σημείο αναφοράς στον χάρτη της περιοχής των Χανίων και βασικό στοιχείο του ιστορικού τοπίου του κόλπου της Σούδας, συνδέοντας τη στρωματογραφημένη ιστορία της περιοχής — από την αρχαία πόλη, μέχρι την ενετική περίοδο και τις οθωμανικές αμυντικές κατασκευές.
Τοποθεσία
Καλάμι, Χανιά
Συντεταγμένες: 35.46533, 24.14739